الفيض الكاشاني

448

راه روشن ترجمه كتاب المحجه البيضاء فى تهذيب الاحياء ( فارسى )

پرهيز از هر چيزى است كه خداوند حرام كرده است . » « 57 » از امام صادق ( ع ) روايت شده است كه از آن حضرت دربارهء زاهد در دنيا پرسيدند فرمود : « كسى است كه حلال را از بيم حساب آن و حرام را از ترس عقاب آن ترك مىكند . » « 58 » در مصباح الشّريعة « 59 » از آن حضرت نقل شده كه فرموده است : زهد كليد در آخرت و بيزارى از آتش است و عبارت از اين است كه هر چيزى كه تو را از خداوند باز مىدارد ترك كنى بى آن كه بر از دست رفتن آن اندوه خورى و بر ترك آن به خود بنازى و در برابر آن انتظار گشايش و ستايش و عوضى داشته باشى بلكه نبودن آن را راحت و بودن آن را آفت بدانى ، و پيوسته از آفت گريزان و به راحتى تمسّك داشته باشى . زاهد كسى است كه آخرت را بر دنيا ، ذلّت را بر عزّت ، كوشش را بر استراحت ، گرسنگى را بر سيرى ، عافيت آينده را بر محنت حاضر و تذكّر را بر غفلت برگزيند ، و خود در دنيا و دلش در آخرت باشد . پيامبر خدا ( ص ) فرموده است : « دوستى دنيا اساس هر گناه است . » آيا نمىبينى چگونه دوست مىدارد چيزى را كه خداوند آن را دشمن داشته است و چه خطايى از اين سخت‌تر است ؟ يكى از اهل بيت ( ع ) فرموده است : اگر همهء دنيا لقمه‌اى در دهان كودكى بود ما او را سنگباران مىكرديم پس حال كسى كه در طلب دنيا و حرص بر آن ، حدود الهى را ناديده مىگيرد چگونه خواهد بود . دنيا خانه‌اى است كه اگر به ساكن خود نيكى داشت به تو رحم مىكرد و نيكو از تو جدا مىشد . پيامبر خدا ( ص ) فرموده است : « هنگامى كه خداوند دنيا را آفريد او را به طاعت خود فرمان داد و او به طاعت پروردگارش گردن نهاد ، خداوند به او فرمود : هر كس تو را طلب كند با او مخالفت كن و آن كه با تو مخالفت كند با وى موافقت كن » ، از اين رو دنيا بر همان چيزى است كه خدا به او سفارش كرده و آن را بر او واجب ساخته است . غزّالى مىگويد : آنچه گفته شد دربارهء انواع چيزهايى بود كه بايد در آنها زهد ورزيد امّا زهد از نظر احكام بر سه قسم منقسم مىشود : 1 - واجب 2 - مستحب 3 - سلامت

--> ( 57 ) همان مأخذ ، 5 / 71 ، شمارهء 3 . ( 58 ) عيون اخبار الرضا ( ع ) ، ص 173 . ( 59 ) باب سى و يكم .